Përplasjet mes deputetëve të opozitës dhe përfaqësuesve të Lëvizjes Vetëvendosje në Kuvendin e Kosovës të mërkurën eskaluan edhe në shtyrje fizike.

Deputeti i Partisë Demokratike të Kosovës, Mërgim Lushtaku, e shtyu me duar atë të LVV-së, Adnan Rrustemi, teksa deputeti tjetër i LVV-së, Ardian Gola, u hyri në mes.

Më parë, deputetja e AAK-së, Albana Bytyqi, u pa duke e shtyrë deputeten e LVV-së, Arbërie Nagavci, të cilën bashkë më deputeten e PDK-së, Ganimete Musliun, e gjuajtën edhe me letra.

Përplasjet po zhvillohen që rreth dy orë kryesisht në formë verbale, mes mosmarrëveshjeve që dy palët kanë për procedurat e konstituimit të Kuvendit.

Ministrja në detyrë e Drejtësisë, Donika Gërvalla, e cila kishte hyrë në sallë për aktivitetin “Bashkatdhetarët në Kuvend”, u bëri thirrje deputetëve të opozitës të marrin pjesë në takimet e ftuara nga LVV-ja për arritjen e një marrëveshjeje politike.

“Ejani në takim”, u tha Gërvalla deputetëve, të cilët brohorisnin “Thirreni seancën!”.

Në përplasje të tjera u përfshinë edhe ushtruesja e detyrës së presidentes, Albulena Haxhiu, si dhe deputetët e PDK-së, Vlora Çitaku, Eman Rrahmani dhe Blerta Deliu-Kodra.

Përplasjet ndodhën derisa deputetët e PDK-së dhe AAK-së po kërkojnë vazhdimin e seancës konstituive, pasi ka përfunduar afati 30-ditor për konstituimin e Kuvendit.

Seanca konstituive nisi më 6 gusht, por Kuvendi nuk arriti të përfundonte zgjedhjen e kryetarit dhe nënkryetarëve. Procesi mbeti pezull për shkak të mungesës së një marrëveshjeje politike.

Megjithatë, Gërvalla tha se interpretimi i LVV-së është se seanca duhet të përmbyllet 30 ditë nga nisja e saj.

PDK-ja dhe AAK-ja kanë kërkuar nga kryesuesi i seancës konstituive, Avni Dehari, që ta thërrasë vazhdimin e saj, ndërsa Lëvizja Vetëvendosje ka insistuar se fillimisht duhet të arrihet një marrëveshje politike.

Naim Jakaj nga Insituti i Kosovës për Drejtësi e ka quajtur “të drejtë” kërkesën që seanca të vazhdojë, megjithë kalimin e afatit 30-ditor.

“Fakti që afati kushtetues prej 30 ditësh tashmë është shkelur nuk do të thotë se procesi duhet të ndalet. Përkundrazi, pas shkeljes së afatit, obligimi për konstituimin e Kuvendit vazhdon dhe deputetët duhet ta përfundojnë këtë proces pa vonesa të tjera”, tha Jakaj për Radion Evropa e Lirë.

Ai sqaroi se Kushtetuta nuk parasheh që Kuvendi të shpërndahet automatikisht pas kalimit të afatit 30-ditor.

“Seanca duhet të vazhdojë pikërisht aty ku është ndërprerë dhe Kuvendi duhet të procedojë me zgjedhjen e Kryetarit dhe të nënkryetarëve. Negociatat për zgjedhjen e Presidentit janë proces tjetër kushtetues dhe nuk mund të vendosen si parakusht për konstituimin e Kuvendit”, tha Jakaj.

Rezultatet përfundimtare të zgjedhjeve të 7 qershorit u certifikuan më 8 korrik, ndërsa afati 30-ditor për konstituimin e Kuvendit përfundoi më 7 gusht.

Pikërisht për këtë, 14 organizata të shoqërisë civile, të udhëhequra nga AVONET, i janë drejtuar Gjykatës Kushtetuese.

Shefi i grupit parlamentar të PDK-së, Arian Tahiri, tha se partia e tij po kërkon funksionalizimin e Kuvendit dhe mbrojtjen e rendit kushtetues.

“Nëse shteren mundësitë brenda Kuvendit, do të jenë hapat tonë të tjerë të guximshëm për ta mbrojtur shtetin”, tha Tahiri.

Edhe deputeti i AAK-së, Besnik Tahiri, tha se partia e tij nuk do të lejojë, siç u shpreh, “dhunimin e së drejtës së qytetarëve”.

Pas fjalimeve, deputetët e PDK-së dhe AAK-së dolën nga salla dhe vazhduan të qëndrojnë në hollin e Kuvendit.

Pak para largimit të tyre, në sallë hynë edhe dy deputetë të Lëvizjes Vetëvendosje. Deputeti Vigan Qorrolli tha se ata po merrnin pjesë në aktivitetin me mërgatën, ndërsa aksionin e opozitës e cilësoi si “të lejueshëm”.

Megjithatë, Qorrolli përsëriti qëndrimin e LVV-së se duhet të arrihet fillimisht një marrëveshje politike për vazhdimin e konstituimit të Kuvendit dhe formimin e Qeverisë.

PDK-ja tha se të gjitha partitë ishin ftuar të merrnin pjesë në sallë, por deputetët e LDK-së nuk u panë aty.

Ndërkaq, Dehari ka thënë se seanca nuk duhet të vazhdojë pa një marrëveshje politike mes partive.

Në thelb të ngërçit politik mbetet çështja e zgjedhjes së presidentit të ardhshëm.

Lëvizja Vetëvendosje ka kërkuar një marrëveshje më të gjerë politike dhe një kandidat konsensual e jopartiak për president, ndërsa LDK-ja ka kërkuar që posti t’i takojë asaj.

PDK-ja ka insistuar që fillimisht të respektohen procedurat kushtetuese dhe të përfundojë konstituimi i Kuvendit. AAK-ja, ndërkaq, ka kërkuar respektimin e afateve kushtetuese dhe ka fajësuar Vetëvendosjen për bllokimin institucional.

Bashkimi Evropian u ka bërë thirrje partive politike në Kosovë që të arrijnë sa më shpejt marrëveshje për një kandidat të përbashkët për president, duke paralajmëruar se vonesat në formimin e institucioneve mund të pengojnë reformat dhe të ndikojnë në përfitimin e fondeve të BE-së.

| Radio Evropa e Lirë

Grupi Parlamentar i Partisë Demokratike të Kosovës i është drejtuar me kërkesë zyrtare Avni Deharit, në cilësinë e tij si kryesues i seancës konstituive, që të thërrasë vazhdimin e seancës konstituive të Kuvendit të Republikës së Kosovës për të mërkurën, më 12 gusht 2026 me fillim nga ora 11:00.

PDK ka kërkuar që pa asnjë vonesë të mëtejshme, të thirret vazhdimi i seancës konstituive dhe deputetëve të zgjedhur t’u mundësohet ushtrimi i mandatit për të cilin kanë marrë besimin e qytetarëve.

Në këtë letër, të nënshkruar nga Sekretarja e  Përgjithshme e PDK-së Vlora Çitaku, janë ftuar edhe të gjitha grupet e tjera parlamentare dhe deputetët e zgjedhur që nesër të jenë të pranishëm në sallën e Kuvendit, për të dëshmuar gatishmërinë e tyre politike dhe vullnetin për ta përmbushur besimin që qytetarët ua kanë dhënë.

Senatorja amerikane Joni Ernst po qëndron për vizitë në Kosovë, ku më 11 gusht është takuar me ushtruesen e detyrës së presidentes, Albulena Haxhiu, kryeministrin në detyrë, Albin Kurti, dhe komandantin e KFOR-it, gjeneralmajorin Özkan Ulutaş.

Haxhiu tha se me senatoren republikane nga Ajova ka diskutuar për zhvillimet aktuale politike në Kosovë, çështjet e sigurisë dhe rëndësinë e vazhdimit të bashkëpunimit të ngushtë ndërmjet Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara.

Haxhiu shkroi në Facebook se Ernst është një mike e dëshmuar e Kosovës dhe një zë i rëndësishëm në mbështetje të partneritetit ndërmjet Republikës së Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës.

Ernst po e viziton Kosovën në një kohë të ngërçit institucional, pasi partitë politike dështuan ta konstituojnë Kuvendin pas zgjedhjeve të qershorit, brenda afatit të përcaktuar nga Gjykata Kushtetuese, ndërsa vendi ka një ushtruese të detyrës së presidentes dhe një kryeministër në detyrë.

Deri në publikimin e këtij lajmi, senatorja Ernst nuk kishte bërë deklarata publike për përmbajtjen e takimeve të saj në Kosovë.

Haxhiu njoftoi se e ka dekoruar Ernstin me Medaljen Presidenciale të Meritave për, siç tha, kontributin e saj në fuqizimin e partneritetit Kosovë–SHBA dhe në mbështetjen e zhvillimit të kapaciteteve mbrojtëse të Kosovës.

Ernst është anëtare e Komitetit për Shërbimet e Armatosura të Senatit amerikan.

Gjatë vizitës, Ernst u takua edhe me kryeministrin në detyrë, Albin Kurti.

Sipas Zyrës së Kryeministrit, Kurti e informoi senatoren për zhvillimet ekonomike dhe situatën e sigurisë në Kosovë, ndërsa ritheksoi qëndrimin e Qeverisë se Kampi Bondsteel duhet të shndërrohet në një prani të përhershme ushtarake amerikane në Kosovë.

Sipas Kurtit, një prani e tillë do të kontribuonte në garantimin e paqes dhe sigurisë në Kosovë dhe në rajon, si dhe do të shërbente si bazë strategjike për operacionet e NATO-s në Evropën Juglindore.

Kurti dhe Ernst diskutuan gjithashtu për situatën politike në Kosovë dhe, sipas njoftimit, për rëndësinë e vazhdimit të diskutimeve ndërmjet partive parlamentare për arritjen e një marrëveshjeje për formimin e institucioneve.

Gjatë së martës, Ernst vizitoi edhe selinë e misionit të NATO-s në Kosovë, KFOR, në Camp Film City në Prishtinë, ku u prit nga komandanti i misionit, Ulutash.

KFOR-i njoftoi për takimin, por nuk dha hollësi për temat e diskutuara.

Ambasada amerikane në Prishtinë kishte njoftuar një ditë më herët për mbërritjen e Ernstit në Kosovë. Sipas Ambasadës, ajo mori pjesë në takime në selinë diplomatike amerikane dhe vizitoi Manastirin e Graçanicës, pjesë e trashëgimisë botërore të UNESCO-s.

Gjatë vizitës në Graçanicë, Ernst u takua edhe me mitropolitin e Rashkës dhe Prizrenit, Teodosije, sipas njoftimit të Dioqezës Rashkës dhe Prizrenit të Kishës Ortodokse Serbe.

Dioqeza tha se Teodosije i ka shprehur senatores shqetësime lidhur me pozitën e komunitetit serb dhe të Kishës Ortodokse Serbe në Kosovë, si dhe me zhvillimet e fundit të sigurisë.

Sipas saj, në takim u diskutua edhe për fillimin e integrimit gradual të pjesëtarëve të Policisë së Kosovës në arkitekturën e sigurisë së KFOR-it në Manastirin e Deçanit, si dhe për situatën në urën mbi Ibër në Mitrovicë.

KFOR-i njoftoi më 10 gusht se ka nisur “tranzicionin gradual” të pranisë së tij të përhershme nga ura kryesore mbi Ibër në Mitrovicë, si dhe “integrimin gradual” të Policisë së Kosovës në arkitekturën e sigurisë së KFOR-it në Manastirin e Deçanit.

Teodosije ka kërkuar që KFOR-i të vazhdojë të ketë rol të rëndësishëm në garantimin e sigurisë në këto zona, duke argumentuar se niveli i besimit ndërmjet komuniteteve dhe institucioneve mbetet i ulët.

Ernst e kishte vizituar Kosovën edhe në vitin 2021. Në një intervistë të atëhershme për Radion Evropa e Lirë, ajo kishte shprehur mbështetje për zhvillimin e Forcës së Sigurisë së Kosovës drejt një ushtrie, për aspiratat e Kosovës për anëtarësim në NATO dhe për një marrëveshje përfundimtare ndërmjet Kosovës dhe Serbisë.

Ajo kishte paralajmëruar gjithashtu për rritjen e ndikimit rus në Ballkanin Perëndimor.

| Radio Evropa e Lirë